برگزاری نشست تخصصی «معماری و موسیقی»

به گزارش خبرنگار فرهنگی باورخبر، در غروب عصر  شنبه ۲۴ آبان‌ماه ۱۴۰۴ نشست «معماری و موسیقی» در همان سالن برگزار شد که فرشید پاتینیان مدیریت آن را برعهده داشت و امیرحسین تبریزی سخنران نشست بود. محور گفتگوها پیوند تاریخی و عملکردی میان معماری و موسیقی و نقش فضای معماری در شکل‌دهی تجربه شنیداری بود. پاتینیان رشد موسیقی را پیوندخورده با معماری و فضای برگزاری اجراها دانست و اشاره کرد که گاهی طراحی از کلیساها به موسیقی جهت می‌دهد و گاهی مسیر معکوس رخ می‌دهد؛ او ورود مفاهیمی چون هارمونی به هر دو حوزه را نمونه‌ای از این تعامل خواند و تأکید کرد که با توسعه علم، مهندسی و نوآوری در طراحی، موسیقی نیز وارد شکل‌های پیچیده‌تر و گاه ناپایدارتری می‌شود و به همان نسبت فضای طراحی نیز دگرگون می‌گردد. امیرحسین تبریزی به لزوم توجه به توالی تاریخی و تکنولوژیک در شکل‌گیری فرم‌ها پرداخت و با اشاره به تکامل سازه‌های گنبدی توضیح داد که شکل‌گیری گنبدها معلول مجموعه‌ای از محدودیت‌ها و انتخاب‌های تکنیکی همچون فقدان چوب و استفاده از خشت بوده و این فرآیند تکنیکی در گذر زمان هندسه‌های مقتدرانه‌ای را شکل داده که در دوران اوج خود، به ویژه در معماری دوره ساسانی، نمود یافته است؛ او هشدار داد که پذیرش صورت نهایی فرم‌ها بدون بازخوانی سیر تکاملی آنها اشتباه است و همین تحلیل باید در خوانش فضاهای اجرای موسیقی نیز اعمال شود، زیرا انتخاب مصالح، ارتفاعات و هندسه بناها تأثیری مستقیم بر کیفیت آکوستیک و تجربه شنیداری دارد. فرشید پاتینیان در تکمیل این دیدگاه اشاره کرد که تحولات نوزایی رنسانس و سپس توسعه شهری باعث شد موسیقی از فضای انحصاری کلیسا جدا شود و به عرصهٔ عمومی راه یابد؛ او خاطرنشان کرد که همگانی شدن موسیقی نتیجهٔ تکامل‌های اجتماعی و شهری است و تحول در ساختار خیابان‌ها، کاخ‌ها، کلیساها و تالارهای شهری پیوندهایی میان معماری و موسیقی ایجاد کرده که هارمونی را به فضاهای عمومی منتقل کرده است. در جمع‌بندی، هر دو نشست تصویری چندوجهی از نسبت میان معماری، تاریخ، فرهنگ و هنر ارائه کردند؛ سخنرانان ضمن تجلیل از آثاری چون موزه آبگینه، به ضرورت تحلیل زمینه‌محور، بازخوانی تاریخی و ثبت حرفه‌ای فرآیندها تأکید کردند و خواستار آن شدند که مطالعات و مستندسازی به عنوان ابزارهایی کلیدی برای حفاظت، فهم و انتقال تجربیات معماری و شهری به نسل‌های آینده به کار گرفته شوند.

نویسنده: شاهین کمیلی اصل