«آواز مقدس»؛ پیوند سینما و موسیقی کردی در موزه آقاخان تورنتو

بهار شجاعیان

به گزارش باورخبر، موزه آقاخان در تورنتو روز یکشنبه ۱۳ سپتامبر ۲۰۲۶ میزبان برنامه‌ای با عنوان «The Sacred in Song: Voices from Kurdistan» خواهد بود؛ رویدادی که سینمای مستند و اجرای زنده موسیقی را در کنار یکدیگر قرار می‌دهد و به میراث موسیقایی کردستان و پیوندهای آن با موسیقی کلاسیک ایرانی می‌پردازد. این برنامه شامل نمایش مستند «Song of God» ساخته عارف محمدی و اجرای گروه «Andalib Ensemble» است.

بخش نخست برنامه به نمایش مستند «Song of God» اختصاص دارد؛ فیلمی ۶۰ دقیقه‌ای که ساخته عارف محمدی، فیلمساز ایرانی-کانادایی، است. این مستند داستان قدمیار، نوازنده سالخورده تنبور کرد، و ارتباط میان موسیقی، نیایش و سنت‌های معنوی یارسان را دنبال می‌کند.

محمدی در این فیلم به غرب ایران سفر می‌کند تا درباره زندگی و آموزه‌های قدمیار و جایگاه تنبور در این سنت موسیقایی و معنوی تحقیق کند. فیلم در کنار روایت زندگی این نوازنده، تصاویری از چشم‌اندازهای غرب ایران و آیین‌ها و اجراهای تنبورنوازان یارسانی ارائه می‌دهد.

پس از نمایش فیلم، گروه «Andalib Ensemble» در برنامه‌ای ۷۵ دقیقه‌ای روی صحنه خواهد رفت. محور این اجرا، گفت‌وگوی موسیقایی میان مقام‌های کردی و موسیقی کلاسیک ایرانی است؛ رویکردی که بر اشتراکات و ارتباط میان سنت‌های موسیقایی منطقه تأکید دارد.

در این اجرا، نوازندگان از مقام‌های کردی و رپرتوار موسیقی کلاسیک ایرانی استفاده می‌کنند و در کنار قطعات مشخص، بخش‌هایی را به بداهه‌نوازی و تک‌نوازی اختصاص می‌دهند. موزه آقاخان این برنامه را فرصتی برای نشان دادن ارتباط میان سنت‌های موسیقایی گوناگون می‌داند که در طول قرن‌ها بر یکدیگر تأثیر گذاشته‌اند.

در میان هنرمندان این برنامه، نام حسین بهروزی‌نیا، نوازنده عود ایرانی-کانادایی، و شاهو عندلیبی، نوازنده نی، آهنگساز و خواننده کردی، دیده می‌شود. عندلیبی بیش از سه دهه سابقه فعالیت حرفه‌ای دارد و در طول فعالیت خود با شماری از چهره‌های شناخته‌شده موسیقی ایران همکاری کرده است.

پویان رعنایی، نوازنده تنبور، نیز از دیگر هنرمندان حاضر در این برنامه است. او متولد سال ۱۹۸۷ در صحنه کرمانشاه است و موسیقی را در خانواده‌ای هنرمند آغاز کرده است. رعنایی تنبور را نزد پدرش، یحیی رعنایی، آموخته و در ادامه به مطالعه تنبک، کمانچه، آواز و ردیف موسیقی ایرانی پرداخته است. او در سال‌های گذشته علاوه بر همکاری در چندین آلبوم، در کشورهای مختلف از جمله ژاپن، فرانسه، سوئد، نروژ و کانادا به اجرای موسیقی پرداخته است.

برگزاری این برنامه در موزه آقاخان، نمونه‌ای از حضور موسیقی و سینمای مرتبط با فرهنگ ایران در برنامه‌های هنری بین‌المللی است؛ رویدادی که به جای تمرکز بر مسائل سیاسی، از مسیر سینما، موسیقی و میراث شفاهی به سراغ فرهنگ‌های منطقه می‌رود و ارتباط میان موسیقی کردی، تنبور و موسیقی کلاسیک ایرانی را برای مخاطبان بین‌المللی روایت می‌کند.

«The Sacred in Song: Voices from Kurdistan» روز ۱۳ سپتامبر ۲۰۲۶ از ساعت ۱۴ در موزه آقاخان تورنتو برگزار می‌شود و بلیت این برنامه شامل امکان بازدید همان‌روز از گالری‌های موزه نیز خواهد بود.

منبع: Aga Khan Museum