تجاوز به ایران؛ چالشی جدی برای نظم حقوقی جهانی

به گزارش باور خبر به نقل از تسنیم، محمدرضا عارف، معاون اول رئیس‌جمهور، در نشست گسترده اجلاس نخست‌وزیران کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای، اظهار داشت: نظام بین‌الملل در شرایطی پرتنش با تهدیدات بی‌سابقه ناشی از یک‌جانبه‌گرایی و برتری‌طلبی برخی کشورها مواجه است.

عارف ادامه داد: در دو سال اخیر، منطقه ما و جهان با چالش‌های بزرگی روبرو بوده است، از جمله نقض‌های بی‌سابقه و آشکار اصول انسانی و حقوق بین‌الملل توسط ایالات متحده آمریکا و رژیم صهیونیستی که صلح و امنیت جهانی را به شدت تهدید کرده است.

معاون اول رئیس‌جمهور در بخش دیگری از سخنان خود بیان کرد: کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای از فرصت‌های بی‌نظیری در حوزه‌های مختلف اقتصادی، تجاری، انرژی، حمل‌ونقل، فناوری، علم، فرهنگ و همکاری‌های بشردوستانه برخوردارند. اکنون زمان آن است که این ظرفیت‌ها را به پروژه‌های مشترک و سرمایه‌گذاری‌های مشترک تبدیل کنیم تا رفاه ملموس‌تری برای ملت‌های عضو فراهم شود.

عارف همچنین تصریح کرد: جمهوری اسلامی ایران بر تقویت همکاری بین بخش‌های خصوصی کشورهای عضو تأکید دارد و از فعالیت‌های شورای تجاری و کنسرسیوم بین‌بانکی سازمان همکاری شانگهای حمایت می‌کند. این فعالیت‌ها فرصتی مهم برای تقویت بُعد عملیاتی سازمان به شمار می‌رود.

متن کامل سخنان محمدرضا عارف، معاون اول رئیس‌جمهور، در نشست گسترده اجلاس نخست‌وزیران کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای به شرح زیر است:

بسم الله الرحمن الرحیم

جناب آقای قاهر رسول زاده، نخست وزیر محترم جمهوری تاجیکستان، روسای هیأت‌ها و نخست‌وزیران محترم، خانم‌ها و آقایان، در آغاز مایلم خرسندی خود را از حضور در نشست شورای نخست‌وزیران سازمان همکاری شانگهای ابراز نمایم. از جناب عالی و دولت جمهوری تاجیکستان به جهت برگزاری شایسته این نشست مهم در شهر زیبای دوشنبه تقدیر و تشکر می‌کنم. این نشست نه تنها فرصتی برای مرور دستاوردهای اقتصادی و سازمانی ماست بلکه مجالی برای گفت‌وگو درباره بهبود و ارتقای فعالیت‌های سازمان در شرایط پرتحول کنونی جهان نیز به شمار می‌رود.

نظام بین‌الملل در دوره‌ای پرتلاطم با تهدیدات بی‌سابقه ناشی از یک‌جانبه‌گرایی و برتری‌طلبی معدودی از کشورها مواجه است. منطقه ما و جهان در دو سال اخیر شاهد چالش‌های بزرگی از جمله نقض‌های بی‌سابقه و آشکار اصول انسانی و حقوق بین‌الملل توسط ایالات متحده آمریکا و رژیم صهیونیستی بوده است که صلح و امنیت و دستاوردهای جامعه جهانی را در معرض تهدید جدی قرار داده است.

همانطور که آگاهید، جمهوری اسلامی ایران در فوریه سال جاری مجدداً هدف تجاوز نظامی ایالات متحده آمریکا و رژیم صهیونیستی قرار گرفت؛ تجاوزی که نقض صریح منشور ملل متحد و حاکمیت ملی یک کشور مستقل بود. در حالی که جمهوری اسلامی ایران مسیر گفت‌وگو و دیپلماسی را انتخاب کرده بود، پاسخ نه از مسیر دیپلماسی بلکه با حمله نظامی غیرقانونی و ناعادلانه داده شد.

در روز اول این تجاوز، نه تنها رهبر معظم انقلاب اسلامی به همراه اعضای خانواده خود به شهادت رسیدند، بلکه متجاوزین به مدرسه‌ای در شهر میناب حمله کردند و ۱۶۸ نفر از دانش‌آموزان بی‌گناه و کارکنان مدرسه را قتل عام کردند. همچنین، ورزشگاهی در شهر لامرد استان فارس نیز هدف حمله بمب‌های ممنوعه قرار گرفت که بر سر دختران و پسران نوجوانی ریخته شد که مشغول ورزش بودند.

آنچه که در چهل روز تجاوز نظامی علیه ایران رخ داد، صرفاً حمله به جمهوری اسلامی ایران نبود؛ بلکه حمله‌ای مستقیم به بنیان‌های نظم حقوقی بین‌المللی و اصل برابری حاکمیت دولت‌ها بود. حمله به زیرساخت‌های غیرنظامی، مراکز آموزشی و درمانی، تأسیسات اقتصادی و هسته‌ای صلح‌آمیز تحت نظارت آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، بدعت خطرناکی را پایه‌گذاری می‌کند که اگر بدون محکومیت جامعه بین‌المللی باقی بماند، امنیت هیچ کشوری از پیامدهای آن مصون نخواهد بود.

جمهوری اسلامی ایران مطابق با ماده ۵۱ منشور ملل متحد از حق ذاتی خود برای دفاع مشروع استفاده کرد و در عین حال بار دیگر نشان داد که خواهان جنگ و بی‌ثباتی نیست و همواره صلح را بر رویارویی ترجیح می‌دهد.

عالیجنابان، در اینجا لازم می‌دانم از کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای به خاطر مواضع سازنده و دلگرم‌کننده‌شان در قبال این تجاوزات سپاسگزاری نمایم. در نتیجه این تجاوزات، ما امروز با واقعیت جدیدی مواجه هستیم. اخلال در امنیت اقتصادی و اختلال در تجارت و انرژی می‌تواند آثار خود را در سراسر منطقه و حتی اقتصاد جهانی نشان دهد.

خانم‌ها و آقایان، سازمان همکاری شانگهای امروز به یک واقعیت مهم و غیرقابل انکار در معادلات منطقه‌ای و بین‌المللی تبدیل شده است. اکنون این پرسش پیش روی ماست که چگونه می‌توان فرصت‌های عظیم سازمان همکاری شانگهای را از ظرفیت همکاری به نتیجه همکاری تبدیل کرد. این سازمان با تکیه بر ظرفیت‌های عظیم کشورهای عضو و با حضور کشورهای شریک و ناظران می‌تواند به یکی از مؤثرترین کانون‌های همکاری اقتصادی، امنیتی و توسعه پایدار در جهان تبدیل شود. اما این مهم تنها در سایه همکاری‌های عملی ملموس و فراگیر محقق خواهد شد.

در برابر بحران‌های موجود در منطقه و جهان، پاسخ ما باید همکاری بیشتر، اتصال بیشتر، تنوع بیشتر و ارتقای تاب‌آوری باشد. کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای از فرصت‌های کم‌نظیری در حوزه‌های مختلف برخوردارند. اکنون زمان آن است که این ظرفیت‌ها را به پروژه‌های مشترک، سرمایه‌گذاری مشترک و رفاه ملموس‌تر برای ملت‌های عضو تبدیل کنیم.

جمهوری اسلامی ایران آمادگی دارد به منظور تحقق اهداف توسعه‌ای سازمان همکاری شانگهای نقش فعال ایفا کند و در پیشبرد اهداف و ابتکارات در حوزه‌های مختلف اقتصادی، مالی و زیرساختی مشارکت نماید.

حضار گرامی، جمهوری اسلامی ایران از افزایش استفاده از پول‌های ملی در تجارت میان اعضا، اتصال زیرساخت‌های بانکی، توسعه پیام‌رسان‌های مالی ملی و ایجاد سازوکارهای نوین تسویه حمایت می‌کند. ایجاد بانک توسعه سازمان همکاری شانگهای می‌تواند نقطه عطفی در این مسیر باشد. با توجه به پیشرفت مذاکرات مربوط به تأسیس این بانک، پیشنهاد می‌کنیم از مرحله گفت‌وگو به مرحله طراحی عملیاتی نزدیک شویم.

همچنین لازم است ابزارهای بیمه صادراتی و پوشش ریسک سرمایه‌گذاری توسعه یابد تا بخش خصوصی با اطمینان بیشتری وارد پروژه‌های مشترک سازمان شود. جمهوری اسلامی ایران ضمن تأکید بر تقویت همکاری بین بخش‌های خصوصی کشورهای عضو، از فعالیت‌های شورای تجاری و کنسرسیوم بین‌بانکی سازمان همکاری شانگهای حمایت می‌کند و معتقد است این فعالیت‌ها فرصتی مهم برای تقویت بُعد عملیاتی سازمان است.

جمهوری اسلامی ایران آمادگی دارد در چارچوب این دو نهاد، تجربیات و ظرفیت‌های خود را در اختیار همکاری‌های مشترک قرار دهد. کنسرسیوم بین‌بانکی سازمان نیز می‌تواند با تقویت همکاری میان بانک‌های کشورهای عضو و شرکای گفت‌وگو، توسعه سازوکارهای پرداخت مستقل و استفاده بیشتر از پول‌های ملی، نقش مؤثری در کاهش ریسک‌های مالی و تقویت تاب‌آوری اقتصادی ایفا کند.

ما از نتایج نشست شورای کنسرسیوم بین‌بانکی سازمان همکاری شانگهای در ژوئیه ۲۰۲۶ در چولپون (آتا) استقبال می‌کنیم که با امضای راهبرد توسعه کنسرسیوم برای سال‌های ۲۰۲۷ تا ۲۰۳۱ و تصویب نقشه‌راه در حوزه تأمین مالی پایدار و اجتماعی همراه بود. جمهوری اسلامی ایران بانک کشاورزی را جهت عضویت در این کنسرسیوم پیشنهاد نموده است و روند عضویت در حال بررسی است. امیدواریم در کوتاه‌ترین زمان ممکن شاهد عضویت بانک کشاورزی در این اتحادیه باشیم.

عالیجنابان، سازمان همکاری شانگهای در مقطع مهمی از تاریخ خود قرار دارد. این سازمان امروز بیش از هر زمان دیگر نیازمند نگاهی نو، ساختاری چابک و همکاری‌های فراگیر است. ما باید از ظرفیت بی‌نظیر این سازمان در حوزه‌های اقتصادی، فرهنگی، فناورانه و انسانی برای تحقق توسعه پایدار و امنیت مشترک منطقه‌ای بهره ببریم.

جمهوری اسلامی ایران آماده است تا در چارچوب برنامه‌های مصوب در کنار اعضا و شرکای سازمان برای تحقق اهداف سازمان در زمینه رشد اقتصادی، تبادلات فرهنگی و نوآوری فناورانه همکاری فعال داشته باشد.

امیدوارم نتایج این نشست گامی دیگر در مسیر تقویت اعتماد متقابل، توسعه پایدار و همگرایی میان ملت‌های بزرگ عضو سازمان همکاری شانگهای و شرکا و کشورهای پیرامونی باشد. اطمینان داریم که با تکیه بر ظرفیت‌های عظیم کشورهای عضو و شرکای گفت‌وگو و با احترام متقابل، می‌توان سازمان همکاری شانگهای را به یکی از مؤثرترین کانون‌های همکاری اقتصادی و توسعه پایدار در جهان تبدیل کرد.

در پایان، بار دیگر از میزبانی شایسته و تلاش‌های جمهوری تاجیکستان در دوره ریاست خود صمیمانه سپاسگزارم و برای دولت و ملت دوست و برادر جمهوری تاجیکستان سربلندی، رفاه و توسعه پایدار آرزو دارم. همچنین برای جمهوری ازبکستان در دوران ریاست دوره‌ای خود بر سازمان همکاری شانگهای آرزوی موفقیت دارم. از توجه شما سپاسگزارم.

انتهای پیام/