موج استعفای معلمان؛ حقیقت یا داستان‌سرایی در فضای مجازی؟

به گزارش باور خبر به نقل از خبرگزاری تسنیم، در روزهای اخیر و همزمان با آغاز سال تحصیلی، ویدئوهایی در شبکه‌های اجتماعی با موضوع استعفای معلمان منتشر شده و در برخی رسانه‌های خارجی نیز بازنشر گردیده است. در این ویدئوها، افرادی از تصمیم خود برای ترک شغل معلمی سخن می‌گویند و در برخی موارد، مشکلات معیشتی و شرایط کاری را به عنوان دلایل این تصمیم ذکر می‌کنند. در یکی از این ویدئوها، فردی که هویت و سمت او به‌طور مستقل قابل شناسایی نیست، از استعفای خود از آموزش‌وپرورش خبر می‌دهد و ابراز امیدواری می‌کند که روزی شرایط به گونه‌ای باشد که هیچ فردی از شغل معلمی استعفا ندهد و به شغل دیگری نرود. انتشار چنین ویدئوهایی به خودی خود نمی‌تواند نشان‌دهنده استعفای گسترده معلمان باشد و این موضوع نیازمند ارائه آمار رسمی است. با این حال، نحوه بازنشر و برجسته‌سازی این محتوا در شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌های خارجی قابل توجه است.

این موج در شرایطی شکل گرفته که پیش از آغاز سال تحصیلی، روایت‌هایی در فضای مجازی درباره عدم حضوری بودن مدارس و ادامه آموزش به‌صورت مجازی منتشر می‌شد و سعی می‌کرد این تصور را ایجاد کند که خانواده‌ها باید در فرستادن فرزندانشان به مدارس احتیاط کنند. در حالی که سیاست رسمی آموزش‌وپرورش بر استمرار فرایند آموزش به‌صورت حضوری تأکید دارد و وزیر آموزش‌وپرورش اعلام کرده بود که هیچ کلاس درسی نباید تعطیل شود و تنها در شرایط خاص، فرایند آموزش باید در بستر مجازی ادامه یابد. اکنون با آغاز سال تحصیلی، روایت دیگری در فضای مجازی مطرح شده و این بار تمرکز بر ادعای خروج معلمان از مدارس است.

وزیر آموزش‌وپرورش: شایعه استعفای گسترده معلمان با واقعیت همخوانی ندارد. علیرضا کاظمی، وزیر آموزش‌وپرورش، در واکنش به این موضوع، انتشار گسترده اخبار درباره استعفای معلمان را رد کرد و گفت: بیش از ۶۵۰ هزار کلاس درس در کشور با حضور معلمان در حال فعالیت است. وی با اشاره به جنگ شناختی، ادراکی و فرهنگی بیان کرد: در روزهای اخیر تیم‌های رسانه‌ای در کشورهای مختلف اقدام به پمپاژ اخبار و شایعات کرده‌اند و نمونه آن نیز انتشار خبر استعفای معلمان است. کاظمی با اشاره به ویدئوهای منتشرشده گفت: برخی افرادی که خود را معلم معرفی کرده‌اند، اساساً معلم نیستند و این موارد نباید به عنوان واقعیت جامعه فرهنگیان تلقی شود. البته نمی‌توان وجود مطالبات و مشکلات صنفی و معیشتی معلمان را نادیده گرفت. وزیر آموزش‌وپرورش پیش از این تأکید کرده بود که معیشت معلمان از مسائل مهم این وزارتخانه است و اقدامات و برنامه‌هایی برای بهبود وضعیت اقتصادی فرهنگیان در دست پیگیری قرار دارد. بنابراین باید میان مطالبه صنفی معلمان و روایت‌سازی درباره استعفای گسترده معلمان تفاوت قائل شد.

چرا انتشار اخبار تأییدنشده درباره مدارس حساس است؟ مدرسه تنها محل انتقال محتوای آموزشی نیست، بلکه بخش مهمی از احساس امنیت و ثبات اجتماعی دانش‌آموزان و خانواده‌ها نیز در محیط مدرسه شکل می‌گیرد. وقتی بدون ارائه آمار دقیق، این گزاره در فضای عمومی مطرح شود که معلمان در حال استعفا هستند، طبیعی است که بخشی از خانواده‌ها درباره آینده آموزش فرزندانشان دچار نگرانی شوند. از سوی دیگر، تجربه سال‌های گذشته نشان داده است که هرگونه ایجاد اضطراب و بی‌اعتمادی پیرامون مدرسه می‌تواند مستقیماً دانش‌آموزان را تحت تأثیر قرار دهد. افکار عمومی جامعه یکبار دیگر نیز این فضاسازی رسانه‌ای دشمن را تجربه کرده است. در جریان ماجرای مسمومیت دانش‌آموزان در سال ۱۴۰۱ و ۱۴۰۲، انتشار اخبار جعلی و گزارش‌های مختلف درباره وضعیت مدارس، نگرانی گسترده‌ای در میان دانش‌آموزان و خانواده‌ها ایجاد کرد و تلاش برای به تعطیلی کشاندن مدارس به یکی از محورهای اصلی جریان رسانه‌ای دشمن تبدیل شد. اکنون نیز در شرایطی که کشور با وضعیت حساسی مواجه است، فضای آموزش‌وپرورش می‌تواند یکی از حوزه‌های خاص برای شکل‌گیری شایعات و روایات جعلی باشد.

در نهایت، آنچه نباید قربانی جنگ روایت‌ها، اخبار تأییدنشده یا اختلافات صنفی شود، دانش‌آموزانی هستند که حق دارند بدون اضطراب و نگرانی، مسیر آموزش خود را دنبال کنند. حفظ آرامش مدرسه به معنای نادیده گرفتن مطالبات معلمان نیست، بلکه به معنای آن است که مطالبات واقعی فرهنگیان از مسیر مستند و مسئولانه پیگیری شود و آینده تحصیلی دانش‌آموزان نیز از فضای شایعه و التهاب آسیب نبیند.