دبیر ایده‌آل جشنواره فیلم فجر: از جذابیت شخصی تا عمل‌گرایی در بحران

فرهنگی به گزارش باور خبر به نقل از تسنیم، با گذشت سه ماه تا برگزاری جشنواره فیلم فجر، که به‌عنوان مهم‌ترین رویداد فرهنگی و هنری کشور شناخته می‌شود، هنوز نام دبیر این دوره اعلام نشده است. این موضوع به‌عنوان یکی از نقاط ضعف جدی این دوره به شمار می‌آید. در حالی که دبیر جشنواره باید از چند ماه قبل فعالیت‌های خود را آغاز کرده باشد، با نزدیک شدن به زمان برگزاری این رویداد، هنوز مشخص نیست چه کسی مسئولیت دبیری آن را بر عهده خواهد گرفت. در این میان، نام سه نفر به‌عنوان گزینه‌های دبیری جشنواره فیلم فجر در رسانه‌ها مطرح شده است: منوچهر شاهسواری، محمدمهدی طباطبایی‌نژاد و بهروز شعیبی. اما سوال این است که کدام یک از این افراد برای دبیری جشنواره فیلم فجر مناسب‌تر است؟ در ادامه، مهم‌ترین مؤلفه‌هایی که دبیر این جشنواره باید به‌ویژه با توجه به شرایط کنونی و احتمال وقوع نبردی دیگر در میانه سال، از آن‌ها برخوردار باشد، بررسی می‌شود.

اول؛ بی‌تفاوت نبودن نسبت به ایران و وطن. این مؤلفه، به‌ویژه در شرایط کنونی، اهمیت زیادی دارد. جشنواره فیلم فجر در زمان جنگ به دبیری نیاز دارد که نسبت به جنگ و اقدامات دشمن بی‌تفاوت نباشد. غیرقابل قبول است که یک ماه پس از حمله دشمن، هنوز واکنشی از سوی نامزد دبیری مشاهده نشود. بدیهی است که دبیر یک جشنواره ملی باید از همان ابتدای وقوع حادثه‌ای مانند جنگ، همراه با مردم باشد و همدلی خود را با جامعه نشان دهد. سینمای ایران که همواره بر مسائل ملی تأکید داشته، انتظار دارد دبیر جشنواره به وطن خود متعهد باشد. دبیری جشنواره فیلم فجر تنها یک مسئولیت صنفی نیست؛ بلکه مسئولیتی ملی است. این رویداد هر ساله توجه بسیاری از مردم و علاقه‌مندان به فرهنگ و سینما را جلب می‌کند. بنابراین، نگاهی ملی و ایرانی برای دبیر ضروری است؛ نگاهی که نه‌تنها در شیوه برگزاری جشنواره، بلکه در نگرش، مواضع و شخصیت حرفه‌ای او نیز نمایان شود.

دوم؛ اشراف بر تولید و پیش‌تولیدات روز و پیگیری برای حضور حداکثری. دبیری جشنواره به این معنا نیست که دبیر فقط منتظر بماند تا فیلم‌ها به دبیرخانه برسند؛ بلکه او باید به سراغ فیلم‌ها و کارگردانان برود، با آن‌ها رایزنی و تعامل کند و برای حضور بهترین آثار در جشنواره تلاش نماید. چنین رویکردی تنها با اطلاع از مسیر تولیدات سال و جریان تولید ممکن است. دبیری موفق است که برای پیشبرد امور پیش‌قدم شود و صرفاً به انجام وظایف اداری و روزمره بسنده نکند. البته با توجه به فاصله کوتاه باقی‌مانده تا جشنواره، این سوال مطرح است که دبیر آینده تا چه اندازه فرصت خواهد داشت چنین رویکردی را در عمل پیاده کند و چه اقداماتی می‌تواند برای ارتقای کیفیت این دوره انجام دهد.

سوم؛ حس علقه و عرق به جشنواره. دبیر جشنواره فیلم فجر در شرایط دشوار سیاسی و اجتماعی نباید احساس تعلق و تعهد خود به این رویداد را از دست بدهد و نباید القا کند که تحت فشار است یا از برگزاری جشنواره در این شرایط ناراحت است؛ بلکه بهتر است که با صدای بلند، برگزاری جشنواره را افتخاری بزرگ و وظیفه‌ای سنگین در قبال فرهنگ و هنر کشور بداند؛ مسئولیتی که می‌تواند برگ زرینی در کارنامه حرفه‌ای و شخصی او باشد. وجود چنین نگاهی قطعاً به برگزاری باشکوه‌تر و بهتر جشنواره کمک می‌کند؛ چراکه دبیر واقعی کسی است که جشنواره را خانه حقیقی خود بداند، نه مسئولیتی موقت و کوتاه‌مدت. سال گذشته، اگرچه برگزاری جشنواره قابل تقدیر بود، اما بیشتر نشست‌های آن بدون حضور بازیگران و عوامل فیلم‌ها و صرفاً با حضور کارگردان و تهیه‌کننده برگزار شد. برخی فیلم‌ها نیز اساساً نشست خبری نداشتند. در اینجا نقش دبیر به‌عنوان متولی اصلی جشنواره نمایان می‌شود. بی‌تفاوتی نسبت به چنین مسائلی و نداشتن واکنش مناسب در قبال آن‌ها، در شأن دبیر جشنواره نیست. دبیر واقعی کسی است که بتواند با مدیریت شرایط، هماهنگی میان عوامل و ایجاد انگیزه، زمینه حضور مؤثرتر سینماگران را فراهم کند.

چهارم؛ همکاری دوسویه با رسانه‌ها. آیا می‌توان جشنواره فیلم فجر را بدون ارتباط مؤثر با رسانه‌ها تصور کرد؟ سال گذشته، جشنواره در اقدامی بی‌سابقه، روابط عمومی خود را حذف کرد و در نتیجه، یکی از حلقه‌های اصلی ارتباط میان جشنواره و رسانه‌ها از میان رفت. این تصمیم به بخش رسانه‌ای جشنواره آسیب زد و از شور و نشاطی که پیش‌تر در فضای رسانه‌ای این رویداد وجود داشت، کاست. در این میان، رسانه‌ها اکثراً مجبور بودند در گفت‌وگوهای خود درباره جشنواره، به‌جای ذکر نام دبیر، از تعابیری مانند «شنیده‌ها حاکی از آن است» یا «منبع آگاه» استفاده کنند؛ چراکه دبیر تمایلی نداشت نامش در مصاحبه‌های خبری مطرح شود. چنین وضعیتی نشان می‌دهد که ارتباط با رسانه‌ها به امری حاشیه‌ای یا تشریفاتی تبدیل شده است. رسانه‌ها بخش مهمی از چرخه برگزاری جشنواره‌اند و تعامل دوسویه با آن‌ها می‌تواند به اطلاع‌رسانی دقیق‌تر، افزایش شور و نشاط عمومی و انعکاس بهتر رویدادها کمک کند. پاسخ‌گویی برای دبیر جشنواره جهت ایجاد ارتباطی شفاف، مستمر و سازنده با رسانه‌ها امری بدیهی است.

پنجم؛ برگزاری جشنواره بر مدار نظم و منطق اجرایی. جشنواره فیلم فجر سال‌هاست که از داشتن خانه‌ای ثابت و متولی غیردولتی پایدار محروم است. همین مسئله باعث شده است که هر سال، پیش از هر چیز، این پرسش‌ها مطرح شوند: جشنواره کجا برگزار خواهد شد؟ آیا مسیرهای دسترسی و حمل‌ونقل مناسب است؟ آیا جدول نمایش فیلم‌ها و نشست‌ها به‌درستی تنظیم شده است؟ تغییرات ناگهانی، بدون زمینه‌سازی قبلی و صرفاً بر اساس این استدلال که دبیر به نتیجه‌ای خاص رسیده است، می‌تواند به جشنواره و ساختار آن آسیب بزند و موجب آشفتگی در روند اجرا شود. دبیر طراز کسی است که میان ضرورت اصلاح و حفظ نظم اجرایی تعادل برقرار کند. هر تغییری باید بر اساس منطق روشن، نیاز واقعی و بررسی پیامدهای آن انجام شود؛ نه اینکه تصمیم‌های یکباره و سلیقه‌ای، نظم برگزاری جشنواره را مختل کنند. بازگشت جشنواره امسال بار دیگر بر مدار نظمی منطقی و قابل پیش‌بینی بسیار مهم است تا مخاطبان، سینماگران و رسانه‌ها بتوانند با اطمینان بیشتری در آن حضور پیدا کنند. جشنواره‌ای که ممکن است هم‌زمان با شرایط جنگی برگزار شود؛ از این رو، برای سینمای ایران مطلوب است دبیر جشنواره فردی باشد که توانایی مدیریت در هر وضعیتی را داشته باشد؛ کسی که بتواند خود را برای مواجهه با حوادث پیش‌بینی‌نشده آماده کند و در عین حال، انسجام و نظم جشنواره را حفظ کند. جشنواره فیلم فجر به مدیری نیاز دارد که با برخورداری از روحیه‌ای فعال، نگاهی ملی، تعهد به این رویداد و ارتباطی سازنده با رسانه‌ها، بتواند با همراهی عموم اهالی فرهنگ و هنر، زمینه برگزاری جشنواره‌ای منسجم و بانشاط را فراهم کند؛ جشنواره‌ای که در هر شرایطی، پیوند خود را با مردم و سینمای ایران حفظ کند.

انتهای پیام/