اشتغال زایی یا سنگ اندازی!

محسن مجیدی

محسن مجیدی به بررسی موانع پیش‌روی صدور جواز کسب و کار می‌پردازد

متاسفانه طی سال های اخیر شاهد افزایش سنگ اندازی های متعدد برای صدور جواز کسب و کار هستیم. به گونه ای که بر اساس تحقیقات میدانی صورت گرفته بسیاری از متقاضیان راه اندازی مشاغل به دلیل وجود مشکلات عدیده و همچنین پیچیده بودن روند صدور جواز در ابتدای راه دست از کار می کشند و عطای آن را به لقایش می بخشند. البته شاید بتوان یکی از دلایل اصلی این امر را وجود مقررات موازی و متعدد عنوان کرد چرا که در حال حاضر به دلیل سایه انداختن برخی از قوانین نخ‌نما شده و یا قوانین موازی شاهد کند شدن روند صدور مجوزهای کسب و کار هستیم اتفاقی که به طور حتم در کشورهای پیشرفته دنیا هرگز به چشم نمی خورد.

جای خالی دولت الکترونیک

همان گونه که می دانیم در حال حاضر متاسفانه به دلیل نبود زیرساخت‌های لازم در بیشتر موارد شاهد  استعلام به صورت سنتی و یا دستی هستیم اتفاقی که به یقین باعث طولانی تر شدن روند صدور جذب و جلب باز کسب و کار خواهد شد اما این در حالی است که با توجه به پیشرفت علم و تکنولوژی انتظار می‌رود که بسیاری از استعلام‌ها مانند عدم سوء پیشینه و یا تائید مدرک تحصیلی و مواردی از این دست به صورت الکترونیکی انجام شود اتفاقی که گویا در کشور ما همچنان بیگانه است.

اشتغال زایی یا کسب درآمد به بهانه صدور مجوز

بدیهی است که برای صدور مجوز در کشور باید به ارگانها و نهادهای مختلفی مراجعه کرد که این پیگیری ها به طور حتم هزینه هایی را نیز به دنبال خواهد داشت هر چند در این میان برخی از کارشناسان معتقد هستند که ادامه داشتن روند سنتی خود عاملی برای ایجاد اشتغال برای برخی از افراد می‌باشد بنابراین خداحافظی با این سیستم نخ‌نما شده شاید در عصر حاضر چندان معقول به نظر نرسد چرا که امروزه یکی از اصلی ترین مشکلات افراد نبود فرصت های شغلی است هرچند در این فرصت باید متذکر شد که بنا بر مطالعات صورت گرفته اخذ مجوز خود می تواند عاملی برای افزایش آمار اشتغال باشد اما این در حالی است که به دلیل عدم اطمینان به آینده کسب و کارها، صدور مجوز نیز به راحتی و یا در کوتاه‌ترین زمان ممکن صورت نمی‌گیرد.

اجرای سلیقه‌ای قوانین

بدیهی است که یکی دیگر از مشکلات پیش روی صدور جواز کسب و کار اجرای سلیقه‌ای قوانین می باشد چرا که طبق گفته صاحبنظران قوانین موجود در این حوزه با مشکل چندانی مواجه نیستند اما متاسفانه نحوه اجرای آن در بیشتر موارد صحیح نیست که این موضوع خود عاملی برای طولانی تر شدن روند صدور جواز کسب و کار شده است و با این کار متقاضیان بیشتر دلزده می شوند تا رغبت به ادامه مسیر داشته باشند.

بی‌توجهی به قانون برنامه پنجم توسعه

شایان ذکر است که بر اساس برنامه پنجم قانون توسعه مصوب سال ۱۳۸۹ مقرر شد تا مجوزهای دست و پاگیر برای راه اندازی مشاغل از میان برداشته شود این در حالی است که پس از گذشت چند سال هنوز با این مهم مواجه هستیم که این خود جای بسی تأمل دارد چرا که انتظار می رفت در سایه وجود این قوانین اخذ مجوز دیگر با سنگ اندازی ها و بوروکراسی اداره پیچیده و نفس‌گیر همراه نباشد اتفاقی که گویا با ذائقه برخی از مسئولان و یا قوانین سازگار نبوده است.

برداشت‌های متعدد از مقررات زدایی

امروزه در سایه اعمال مقررات جدید شاهد ایجاد تغییر و تحولات به نسبت گسترده در این حوزه هستیم تا جایی که طبق گفته کارشناسان گویا این مقررات‌زدایی خود نوعی مقررات زایی شده است، چرا که انتظار می رفت با این قانون شاهد حفظ محیط زیست ،حفظ سلامت و امنیت و یا مواردی از این دست باشیم که متاسفانه تا به امروز هیچ یک از موارد مذکور محقق نشده است که این خود گویای اجرایی نشدن قانون مورد بحث است.

 در پایان باید خاطرنشان کرد با توجه به اینکه سال جاری توسط مقام معظم رهبری سال رونق تولید ملی و اقتصاد مقاومتی نام‌گذاری شده است از این رو انتظار می رفت در این موانع پیش روی صدور جواز کسب و کار تا حد زیادی از میان برداشته شود اتفاقی که گویا بنا به دلایل مختلفی مانند به خطر افتادن منافع، مقاومت بی دلیل در تحقق دولت الکترونیک و یا مواردی از این دست میل به تحقق و یا اجرا ندارد.