اخلاق‌مداری و منش عالمانه؛ کلید جذب حداکثری

سیاسی به گزارش باور خبر به نقل از دانشگاه خبرگزاری تسنیم، حسین سیمایی‌صراف، وزیر علوم، تحقیقات و فناوری، در مراسم تکریم و معارفه رئیس سازمان بسیج اساتید کشور، به درس‌های دفاع مقدس و تاریخ انقلاب اسلامی در زمینه انسجام اجتماعی اشاره کرد و گفت: حماسه دفاع مقدس چگونه موجب انسجام ملی، نزدیکی مردم به یکدیگر و افزایش اعتماد عمومی به نهادهای انقلابی، سپاه پاسداران، ارتش قهرمان و بسیج شد؟ پرسش اساسی امروز این است که چگونه می‌توانیم این وضعیت را ادامه دهیم و آرمان جذب حداکثری را محقق کنیم؟

وزیر علوم با تأکید بر تجربیات نسل اول انقلاب، خاطرنشان کرد: اگر بخواهیم بدانیم نسل ما در دوران مبارزه و پیروزی انقلاب در سال‌های منتهی به ۵۷ چگونه به انقلاب جذب شدند، پاسخ تنها در مطالعه کتاب و مقاله خلاصه نمی‌شود؛ ما اگرچه آثار شهید مطهری را می‌خواندیم و با اندیشه‌های ولایت فقیه آشنا می‌شدیم، اما بیشتر از هر چیز، رفتار و شخصیت بزرگانی چون شهید مطهری، شهید بهشتی و صدای گرم آیت‌الله طالقانی بود که دل‌ها را آرام می‌کرد و به سوی خود می‌کشید. دیدن این بزرگان برای ما به معنای تأیید حقانیت کل انقلاب بود و به جوانان آن دوره این باور را می‌داد که می‌توان در میدان مبارزه محکم بود و در عین حال متین و اخلاق‌مدار باقی ماند.

سیمایی‌صراف با ذکر خاطره‌ای از دوران مظلومیت شهید آیت‌الله دکتر بهشتی، یادآور شد: تاریخ مواجهه‌ها با شهید بهشتی بسیار آموزنده است. آن شهید مظلوم از یک سو به لیبرال غرب‌زده متهم می‌شد و از سوی دیگر، جریان‌های متحجر او را زیر تیغ اتهام می‌بردند. دوران مسئولیت شهید بهشتی مملو از فشارهای عجیب بود؛ تا جایی که امام خمینی (ره) فرمودند او مظلوم زیست و مظلوم مرد.

وی با اشاره به سنت ناپسند به هم زدن سخنرانی‌ها که توسط گروه‌های منافق در کشور پایه‌گذاری شده بود، افزود: سخنرانی‌های آیت‌الله بهشتی مرتباً از سوی جریان‌های مخالف و منافقین هدف حمله قرار می‌گرفت، اما او هرگز از جاده اعتدال، انصاف و اخلاق خارج نشد. من صحنه‌های مناظرات تلویزیونی آن دوران را به یاد دارم؛ دکتر بهشتی با کمال آرامش می‌نشست و با نمایندگان احزاب مخالف همچون کیانوری دبیرکل حزب توده و نمایندگان چریک‌های فدایی خلق، به بحث علمی و منطقی می‌پرداخت.

وزیر علوم با نقل روایتی تاریخی از اخلاق‌مداری کم‌نظیر شهید بهشتی گفت: نکته بسیار ظریف و عبرت‌آموزی در تاریخ انقلاب وجود دارد؛ روزی کیانوری در جریان مناظره، یک آیه از قرآن کریم را به اشتباه قرائت کرد. در همان لحظه، برخی از افراد از زیر میز به دکتر بهشتی یادآوری کردند و اصرار داشتند که او را در ملاءعام رسوا کند و بگوید کسی که حتی قرآن خواندن بلد نیست، چگونه مدعی سیاست است؟ اما شهید بهشتی با بزرگواری امتناع کرد و فرمود: ما نیامده‌ایم و انقلاب نکرده‌ایم که در ملاءعام یکدیگر را تخریب کنیم؛ منش ما این نیست، من با استدلال و منطق اسلام، رقیب را نقد می‌کنم.

وی تأکید کرد: مواجهه با شخصیت‌هایی چون شهید بهشتی به ما می‌آموخت که روحانیت انقلابی یعنی چه. اگر امروز نیز بخواهیم در دانشگاه‌ها و در میان نسل جوان به الگویی راستین از جذب حداکثری و حاکمیت اخلاق دست یابیم، باید به همان سیره و منش اصیل بازگردیم.

سیمایی‌صراف با تأکید بر لزوم بازگشت به سنت‌های اصیل انقلاب، اظهار داشت: مسیری که در ابتدای انقلاب پیمودیم، همان مسیری است که باید امروز نیز آن را دنبال کنیم؛ باید مطهری‌گونه و با پیروی از منش رهبر معظم انقلاب حرکت کنیم تا بتوانیم به جذب حداکثری نائل شویم.

وی با رد این تصور که لازمه جذب، همفکری اولیه است، بیان کرد: خیال نکنید که هر کسی قرار است جذب ما شود، لزوماً باید در قدم اول همفکر ما باشد. این تصور، در تاریخ انقلاب و حتی در تاریخ دین، نادرست است. در طول تاریخ اسلام، اخلاق بر برهان و منطق پیشی گرفته است. چند نفر با استدلال صرف به اسلام گرویدند؟ چند نفر با مشاهده اخلاق پیامبر (ص) و خاندان پاک ایشان، شیفته اسلام شدند؟

وزیر علوم خاطرنشان کرد: در تاریخ دین، معجزات برای اثبات حقانیت دین به کار می‌آیند، نه برای جذب دل‌ها؛ مؤمنان با اخلاق پیامبر (ص) جذب شدند، نه لزوماً با معجزات. وقتی مشرکان بهانه‌تراشی می‌کردند و معجزات بیشتری طلب می‌کردند، خداوند به پیامبرش فرمود: «آن‌ها که ایمان نمی‌آورند، اگر من تمام آسمان‌ها و زمین را طلا کنم و به آن‌ها دهم، باز هم ایمان نمی‌آورند؛ اینان بهانه می‌جویند.»

سیمایی‌صراف با بیان اینکه با سخن صرف، مؤمن نمی‌شویم، بلکه با سنخیت اخلاقی و رفتاری است که دل‌ها به هم نزدیک می‌شوند، به الگوی امام موسی صدر اشاره کرد: مولوی در مثنوی شریف، در باب مشبه سخن گفته است؛ مردم در هر جامعه‌ای به دنبال کسی می‌گردند که حرف مشترک داشته باشد؛ کسی که صداقت را فریاد بزند، کسی که ظلم‌ستیزی را سرلوحه کار خود قرار دهد. امام موسی صدر، عالم شیعه و معمم بودند، اما در لبنان مسیحی، چنان با برادران مسیحی سنخیت پیدا کرد که آنان او را نه تنها رهبر شیعیان، بلکه مسیح سرزمین ما می‌خواندند.

وزیر علوم تصریح کرد: امروز جامعه ما بیش از آنکه به صدای بلند و شعارهای تند نیاز داشته باشد، به چهره‌های قابل اعتماد احتیاج دارد؛ چهره‌های بسیجی قابل اعتماد، روحانیت قابل اعتماد. حتی آن دانشجویی که همفکر ما نیست، همکار دانشکده ما نیست، یا در شورای عالی انقلاب فرهنگی حضور ندارد، باید بتواند با او با سعه صدر و شرح صدر برخورد کنیم و جواب‌های اجتماعی مناسب را در مواجهه با آنان ارائه دهیم. این همان کلید جذب حداکثری است که از طریق اخلاق، صداقت، انصاف و درک متقابل حاصل می‌شود.