ابهام در پرونده محیطی‌زاده؛ مسئولیت‌ها کجاست و فدراسیون چه می‌کند؟

فاطمه محیطی‌زاده، دختر ملی‌پوش دوومیدانی ایران، در ششمین روز از بازی‌های آسیایی ۲۰۲۶ با یک حادثه تلخ و غیرمنتظره روبرو شد. امروز، او از کمیته ملی المپیک مبلغ ۲.۵ میلیارد تومان به عنوان پاداش دریافت کرد. با این حال، یک سؤال بزرگ باقی مانده است: چه کسی باید پاسخگوی از دست رفتن مدالی باشد که می‌توانست به نام ایران ثبت شود؟ ماجرای تلخ محیطی‌زاده در این بازی‌ها دیگر تنها داستان بدشانسی یک ورزشکار نیست. او پس از رقابت در شش ماده از مسابقات هفتگانه، در حالی که در رده دوم قرار داشت و تنها یک ماده تا پایان مسابقه فاصله داشت، به دلیل عدم استاندارد بودن کفشش از ادامه رقابت‌ها بازماند؛ نتیجه‌ای که عملاً تمام تلاش او در شش ماده را تحت‌الشعاع قرار داد.

پس از این تصمیم، فدراسیون دوومیدانی ایران اعتراض رسمی خود را به کمیته ملی المپیک ارائه کرد. در متن این اعتراض آمده بود که کفش نایک Maxfly2 پیش از آغاز مسابقات در فرآیند بازرسی تجهیزات تأیید شده است و ابطال نتیجه پس از مسابقه و به دنبال اعتراض تیم دیگری صورت گرفته است. با این حال، اعتراض ایران نتیجه‌ای نداشت و تصمیم درباره حذف محیطی‌زاده همچنان پابرجا ماند.

در سوی دیگر، رئیس مرکز نظارت بر تیم‌های ملی کمیته ملی المپیک توضیحاتی ارائه داد که مسئله را به استفاده از کفشی مرتبط می‌کند که برای دوهای سرعت طراحی شده و برای مواد پرشی مجاز نبوده است. این تفاوت در روایت‌ها ضرورت بررسی دقیق پرونده را دوچندان می‌کند: اگر کفش در بازرسی پیش از مسابقه تأیید شده، چرا بعداً غیرمجاز تشخیص داده شده است و اگر طبق مقررات استفاده از آن در پرش طول ممنوع بوده است، چرا ورزشکار و کادر فنی پیش از شروع رقابت از این موضوع مطلع نشده بودند؟

محیطی‌زاده در اظهارات تلویزیونی خود گفت: «یک‌سری قوانین هستند که هر چند وقت یک بار به‌روز می‌شوند، بعد از مسابقه به من گفتند که کفشم مناسب نبوده است.» اکنون این پرسش پیش می‌آید: چه کسی مسئول است؟ آیا سرپرست تیم در جریان موضوع بوده و آن را اطلاع داده است؟ چرا ورزشکار پیش از مسابقه در جریان این موضوع قرار نداشت؟ چه کسی باید به‌روزشدن قوانین را به محیطی‌زاده می‌گفت؟ البته که ورزشکار مسئول است اما باید مشخص شود که چه‌کسانی در این زمینه مرتکب اشتباه شده‌اند.

فدراسیون دوومیدانی نباید پرونده را با پایان اعتراض به مسئولان مسابقات ببندد. انتظار منطقی از فدراسیون دوومیدانی، انجام یک بررسی شفاف و مستند است؛ بررسی‌ای که مشخص کند مسئول اطلاع‌رسانی مقررات جدید چه‌کسی بوده، تجهیزات پیش از مسابقه توسط چه‌افرادی کنترل شده، چرا میان تأیید اولیه و تصمیم نهایی چنین تناقضی ایجاد شده است و آیا قصوری از سوی ورزشکار، مربی، سرپرست، کادر فنی یا مسئولان فدراسیون رخ داده است یا خیر. اگر در این زنجیره، قصور یا کوتاهی فرد یا افرادی اثبات شود، برخورد اداری و انضباطی با آنها باید شفاف باشد؛ نه برای اینکه کسی قربانی شود، بلکه باید سازوکاری ایجاد شود که دیگر هیچ ورزشکار ایرانی به‌دلیل یک خطای قابل پیشگیری، حاصل ماه‌ها و سال‌ها تلاش خود را در مهم‌ترین میدان ورزشی آسیا از دست ندهد.

فاطمه محیطی‌زاده امروز به پاداش رسیده است، اما چیزی که از دست رفته، فرصتی برای کسب مدال و تاریخ‌سازی است؛ فرصتی که باید روشن شود چرا و چگونه از او گرفته شد.